{"id":318300,"date":"2025-07-21T06:47:01","date_gmt":"2025-07-21T10:47:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/?p=318300"},"modified":"2025-07-21T06:47:01","modified_gmt":"2025-07-21T10:47:01","slug":"el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/","title":{"rendered":"El mundo trabaja en superalimentos y  Bolivia con oportunidades de producir"},"content":{"rendered":"<p>A pesar de las inversiones millonarias que realiz\u00f3 el Gobierno en el \u00e1rea rural, mediante diferentes programas, los resultados no se observan. El investigador y docente de postgrado de la Universidad Mayor de San Andr\u00e9s (UMSA), Lucio Tito, detalla que el mundo trabaja en alimentos del futuro y Bolivia tiene una gran oportunidad para desarrollar estos productos por el potencial agroalimentario que tiene.<br \/>\n\u201cHoy gozamos de potencialidad agroproductiva. De los 103 ecosistemas del planeta, 84 poseemos como Bolivia. Esto fruto de la biotecnolog\u00eda empleada que hoy estamos descuidando y permitiendo su p\u00e9rdida. Aun as\u00ed, Bolivia posee m\u00e1s de 40 cultivos ocultos en regiones alejadas que son altamente nutritivos y que desde ah\u00ed podr\u00edan constituirse como estrategia ante una posible hambruna mundial\u201d, enfatiz\u00f3 el experto.<br \/>\nDesde el nacimiento del pa\u00eds, especialistas expresaban que la potencialidad nacional es la miner\u00eda y la agricultura, se invirti\u00f3 m\u00e1s en el primero y se dej\u00f3 de lado al segundo. En 1940, en Bolivia se implement\u00f3 el llamado \u201cPlan Bohan\u201d destinado a la integraci\u00f3n del oriente, Santa Cruz, con apoyo principalmente de vinculaci\u00f3n carretera. Hoy necesitar\u00edamos muchos planes similares para todas las regiones potenciales del pa\u00eds desde la Amazon\u00eda, Llanos, Valles, Altiplano y Chaco (macroregiones), pero es casi imposible. \u201cLos \u00faltimos tiempos el tema hidrocarburos resalt\u00f3 y donde se invirti\u00f3 bastante, lo que nos permiti\u00f3 tener bonanza econ\u00f3mica que lamentablemente no se la aprovech\u00f3\u201d, as\u00ed describi\u00f3 Tito de lo que se hizo y se podr\u00eda haber hecho con los ingresos del gas.<br \/>\nIndic\u00f3 que en pa\u00edses del mundo trabajan en batidos y embutidos de pescado, mezclados con aceite; en el procesamiento de las malas yerbas o plagas; en el consumo de insectos; en c\u00e1psulas de frutas, transg\u00e9nicos, entre otros.<br \/>\nEl investigador detalla las zonas donde se pueden producir alimentos, por ejemplo, se\u00f1ala que en la zona altoandina y valles: papa (Solanum tuberosum), papalisa (Ullucus tuberosum), oca (Oxalis tuberosum), isa\u00f1o (Tropaleum tuberosum), quinua (Chenopodium quinoa), ka\u00f1iwa (Chenopodium pallidicaule), tarwi (Lupinus mutabilis), achakana (Tuber edule), maca (Lepidium meyenni), achira (Bulvucastanum bunium), achojcha (Leonia glycicarpa), aj\u00ed (Capsicum pubescens), ajipa (Helianthus tuberosus), zapallo (Cuc\u00farbita m\u00e1xima), calabaza (Lagenaria siceraria), frijol (Phaseolus vulgaris) y jat\u00b4ataco (Amaranthus blitum).<br \/>\nTambi\u00e9n en esas zonas se podr\u00eda producir otro tipo de variedad de la quinua (Chenopodium quinoa Willd.), as\u00ed como koimi o millmi (Amaranthus caudatus), ma\u00edz (Zea mayz), tuna (Opunt\u00eda vulgaris), lujma (Cydonia nana), lok\u00b4osti (Passiflora maliformis), tomate (Lycopersicum esculentum), pepino (Cucumus sativus), palto (Inga edulis), pacae (Persea gratissima), tumbo (Passiflora laurifolia), wakataya (Capraria peruviana) y kilki\u00f1a.<br \/>\nEntretanto en el Chaco,Yungas y Amazon\u00eda se podr\u00eda aprovechar la producci\u00f3n de: jamachipeque (Maranta allouya), man\u00ed (Arachis hypogaea), camote (Hipomoea batata), coca (Erythroxylum coca), cacao (Theobroma cacao L.), chirimoya (Anona cherimolia), papaya (Carica candins), pi\u00f1a (Ananassa sativa), racacha (Arracacha sculenta), wayaba (Psydium pomiferum), tomate de \u00e1rbol (Cyphormandra betacea), walusa (Xanthosoma sagillifolia), yac\u00f3n (Helianthus acuosus), yuca (Mandioca sp.).<br \/>\nPor otro lado, se cita la variedad de cam\u00e9lidos que se detalla para su aprovechamiento: llama (Lama glama), alpaca (Aucheia pacos), guanaco (Lama guanicoe), vicu\u00f1a (Vicugna vicugna), chinchilla (Eyromis manigera) y vizcacha (Lagidium sp).<br \/>\nTambi\u00e9n otra variedad de aves y animales, como: pato (Sardionis carunculada), parihuana (Phoenicopterus andina), wallata (Bernicla melanoptera), suri (Pterochemis sp.), peces ispi (Orestias agassizi), karachi (Orestias neveui), mauri (Trichomycterus rivulatus) y suchi (Trichomycterus dispar). Pero en los \u00faltimos a\u00f1os se propuso la explotaci\u00f3n del paiche en el norte de Bolivia.<br \/>\nReitera la necesidad de establecer una pol\u00edtica para un verdadero desarrollo rural, que, desde el territorio productivo, se establezca la articulaci\u00f3n de todos los actores y trabajar en toda la cadena agroalimentaria y partiendo del consumo per c\u00e1pita de cada habitante la necesidad de avanzar en el autoabastecimiento con una mirada 2030\u20132050.<br \/>\nPara ello se debe considerar como l\u00ednea base a las 871.927 Unidades Productoras Agropecuarias (UPAs) en Bolivia. Productores grandes, medianos y peque\u00f1os, las 22.393 comunidades del pa\u00eds, a todos los comercializadores de insumos, equipos y maquinarias; prestadores de servicios; comercializadores, exportadores e importadores, deben ser tomados en cuenta para alimentar no s\u00f3lo a 11.633.000 habitantes, sino proyectar la producci\u00f3n m\u00e1s all\u00e1 del mercado interno, agreg\u00f3.<br \/>\nTito explica que el crecimiento econ\u00f3mico ser\u00e1 a trav\u00e9s del fortalecimiento y la activaci\u00f3n de la transformaci\u00f3n productiva, donde territorialmente se debe organizar el fortalecimiento de la producci\u00f3n agropecuaria y forestal a partir de la identificaci\u00f3n de la vocaci\u00f3n productiva de cada comunidad en las 19 zonas agroproductivas, en base a las potencialidades de cada comunidad y sus UPAs, y fundamental ampliando la infraestructura vial para consolidar la transformaci\u00f3n de la estructura productiva de las 19 zonas.<\/p>\n<p>Producci\u00f3n<br \/>\nEn Bolivia, en la presente campa\u00f1a agr\u00edcola 2024-2025 se tiene 4.572.582 hect\u00e1reas sembradas y se espera generar 21.575.211 toneladas de 74 cultivares de producci\u00f3n en Bolivia. En el tema Ganadero, como la carne y derivados para el consumo familiar, se tiene 27.228.950 cabezas de ganado, as\u00ed como 262.247.286 pollos, principalmente parrilleros, de acuerdo con el an\u00e1lisis del investigador de la UMSA.<br \/>\n\u201cSin embargo, debido a la poca acci\u00f3n de transformaci\u00f3n (valor agregado, industrializaci\u00f3n) de nuestros productos, es decir, su comercializaci\u00f3n en su mayor porcentaje es en fresco, directo de las cosechas por la distancia que tienen los campos con las urbes citadinas\u201d, resalt\u00f3.<br \/>\nEn ese sentido, plantea que se debe trabajar y fortalecer las cadenas de fr\u00edo, as\u00ed como la log\u00edstica en el manejo de alimentos, para garantizar el adecuado manejo de productos y su conservaci\u00f3n, evitando p\u00e9rdidas de productos frescos.<\/p>\n\r\n                <style type=\"text\/css\">\r\n                    \r\n                    #tdi_1  .td-doubleSlider-2 .td-item1 {\r\n                        background: url(https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-80x60.webp) 0 0 no-repeat;\r\n                    }\r\n                    #tdi_1  .td-doubleSlider-2 .td-item2 {\r\n                        background: url(https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--80x60.webp) 0 0 no-repeat;\r\n                    }\r\n                <\/style>\r\n\r\n                <div id=\"tdi_1\" class=\"td-gallery td-slide-on-2-columns\">\r\n                    <div class=\"post_td_gallery\">\r\n                        <div class=\"td-gallery-slide-top\">\r\n                           <div class=\"td-gallery-title\"><\/div>\r\n\r\n                            <div class=\"td-gallery-controls-wrapper\">\r\n                                <div class=\"td-gallery-slide-count\"><span class=\"td-gallery-slide-item-focus\">1<\/span> de 2<\/div>\r\n                                <div class=\"td-gallery-slide-prev-next-but\">\r\n                                    <i class = \"td-icon-left doubleSliderPrevButton\"><\/i>\r\n                                    <i class = \"td-icon-right doubleSliderNextButton\"><\/i>\r\n                                <\/div>\r\n                            <\/div>\r\n                        <\/div>\r\n\r\n                        <div class = \"td-doubleSlider-1 \">\r\n                            <div class = \"td-slider\">\r\n                                \r\n                    <div class = \"td-slide-item td-item1\">\r\n                        <figure class=\"td-slide-galery-figure td-slide-popup-gallery\">\r\n                            <a class=\"slide-gallery-image-link\" href=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp\" title=\"produccion-2\"  data-caption=\"\"  data-description=\"\">\r\n                                <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-760x420.webp\" srcset=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-760x420.webp 760w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-300x166.webp 300w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-768x425.webp 768w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-150x83.webp 150w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2-696x385.webp 696w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp 986w\" sizes=\"(max-width: 760px) 100vw, 760px\" alt=\"\">\r\n                            <\/a>\r\n                            \r\n                        <\/figure>\r\n                    <\/div>\r\n                    <div class = \"td-slide-item td-item2\">\r\n                        <figure class=\"td-slide-galery-figure td-slide-popup-gallery\">\r\n                            <a class=\"slide-gallery-image-link\" href=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-.webp\" title=\"produccion-\"  data-caption=\"\"  data-description=\"\">\r\n                                <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--723x420.webp\" srcset=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--723x420.webp 723w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--300x174.webp 300w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--768x446.webp 768w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--150x87.webp 150w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion--696x404.webp 696w, https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-.webp 974w\" sizes=\"(max-width: 723px) 100vw, 723px\" alt=\"\">\r\n                            <\/a>\r\n                            \r\n                        <\/figure>\r\n                    <\/div>\r\n                            <\/div>\r\n                        <\/div>\r\n\r\n                        <div class = \"td-doubleSlider-2\">\r\n                            <div class = \"td-slider\">\r\n                                \r\n                    <div class = \"td-button td-item1\">\r\n                        <div class = \"td-border\"><\/div>\r\n                    <\/div>\r\n                    <div class = \"td-button td-item2\">\r\n                        <div class = \"td-border\"><\/div>\r\n                    <\/div>\r\n                            <\/div>\r\n                        <\/div>\r\n\r\n                    <\/div>\r\n\r\n                <\/div>\r\n                \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A pesar de las inversiones millonarias que realiz\u00f3 el Gobierno en el \u00e1rea rural, mediante diferentes programas, los resultados no se observan. El investigador y docente de postgrado de la Universidad Mayor de San Andr\u00e9s (UMSA), Lucio Tito, detalla que el mundo trabaja en alimentos del futuro y Bolivia tiene una gran oportunidad para desarrollar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":318301,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-318300","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-economia"],"acf":{"antetitulo":"Potencial agroalimentario"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"A pesar de las inversiones millonarias que realiz\u00f3 el Gobierno en el \u00e1rea rural, mediante diferentes programas, los resultados no se observan. El investigador y docente de postgrado de la Universidad Mayor de San Andr\u00e9s (UMSA), Lucio Tito, detalla que el mundo trabaja en alimentos del futuro y Bolivia tiene una gran oportunidad para desarrollar [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"El Diario - Bolivia\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/eldiario.bolivia\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-07-21T10:47:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"986\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"545\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Jeanette\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@eldiario_net\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@eldiario_net\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Jeanette\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Jeanette\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/7f32545115b096f29aabdeed99c3e706\"},\"headline\":\"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir\",\"datePublished\":\"2025-07-21T10:47:01+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/\"},\"wordCount\":965,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/produccion-2.webp\",\"articleSection\":[\"Econom\u00eda\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/\",\"name\":\"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/produccion-2.webp\",\"datePublished\":\"2025-07-21T10:47:01+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/produccion-2.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/produccion-2.webp\",\"width\":986,\"height\":545},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/2025\\\/07\\\/21\\\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/\",\"name\":\"El Diario - Decano de la prensa nacional\",\"description\":\"El Diario - Decano de la prensa nacional\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#organization\",\"name\":\"El Diario - Decano de la prensa nacional\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/logo_ED.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/logo_ED.jpg\",\"width\":272,\"height\":52,\"caption\":\"El Diario - Decano de la prensa nacional\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/eldiario.bolivia\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/eldiario_net\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/7f32545115b096f29aabdeed99c3e706\",\"name\":\"Jeanette\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Jeanette\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.eldiario.net\\\/portal\\\/author\\\/jeanette\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia","og_description":"A pesar de las inversiones millonarias que realiz\u00f3 el Gobierno en el \u00e1rea rural, mediante diferentes programas, los resultados no se observan. El investigador y docente de postgrado de la Universidad Mayor de San Andr\u00e9s (UMSA), Lucio Tito, detalla que el mundo trabaja en alimentos del futuro y Bolivia tiene una gran oportunidad para desarrollar [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/","og_site_name":"El Diario - Bolivia","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/eldiario.bolivia\/","article_published_time":"2025-07-21T10:47:01+00:00","og_image":[{"width":986,"height":545,"url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp","type":"image\/webp"}],"author":"Jeanette","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@eldiario_net","twitter_site":"@eldiario_net","twitter_misc":{"Escrito por":"Jeanette","Tiempo de lectura":"5 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/"},"author":{"name":"Jeanette","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#\/schema\/person\/7f32545115b096f29aabdeed99c3e706"},"headline":"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir","datePublished":"2025-07-21T10:47:01+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/"},"wordCount":965,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp","articleSection":["Econom\u00eda"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/","url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/","name":"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir - El Diario - Bolivia","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp","datePublished":"2025-07-21T10:47:01+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp","contentUrl":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/produccion-2.webp","width":986,"height":545},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/2025\/07\/21\/el-mundo-trabaja-en-superalimentos-y-bolivia-con-oportunidades-de-producir\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"El mundo trabaja en superalimentos y Bolivia con oportunidades de producir"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#website","url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/","name":"El Diario - Decano de la prensa nacional","description":"El Diario - Decano de la prensa nacional","publisher":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#organization","name":"El Diario - Decano de la prensa nacional","url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/logo_ED.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/logo_ED.jpg","width":272,"height":52,"caption":"El Diario - Decano de la prensa nacional"},"image":{"@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/eldiario.bolivia\/","https:\/\/x.com\/eldiario_net"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/#\/schema\/person\/7f32545115b096f29aabdeed99c3e706","name":"Jeanette","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3ea2118a5f7dad2b7138b1187a6b7ee55f160b9968b66013c3a3ef39dd7e5798?s=96&d=mm&r=g","caption":"Jeanette"},"sameAs":["https:\/\/www.eldiario.net\/portal"],"url":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/author\/jeanette\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/318300","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=318300"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/318300\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":318303,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/318300\/revisions\/318303"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/318301"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=318300"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=318300"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.eldiario.net\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=318300"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}